مصرف سرانه روغنهای نباتی
رویدادها
01۱۹۸۰معرفی نظام کوپن جیرهبندی دوران جنگهمبستگیعلیت مورد انتظار
در بحبوحه حمله عراق، تنگنای تجاری و کمبود مواد غذایی، دولت توزیع کوپنهای جیرهبندی برای قند، برنج، گوشت، روغن پختوپز و دیگر اقلام اساسی را از طریق تعاونیهای محلی آغاز کرد؛ نظام کوپن در طول دهه 1980 برقرار ماند و تنها در اواخر دوران احمدینژاد بهطور کامل حذف شد.
چرایی این پیوند: روغن خوراکی از جمله کالاهای اساسی بود که در طول دهه ۱۹۸۰ بهصورت کوپنی سهمیهبندی میشد.
ملاحظه: وابستگی شدید ایران به واردات روغن نباتی به این معناست که عرضه جهانی و اختلالات حملونقل نیز مستقل بر این شاخص اثر گذاشت.
تأخیر اثر: فوری، در طول یک دههمنبع: IMF Working Paper -- Iran: The Chronicles of the Subsidy Reform
قوانین مرتبط
قوانین مرتبط با این سنجه. همبستگی یعنی این قانون تا چه اندازه با روند این سنجه همراه است، و علیت مورد انتظار یعنی تا چه اندازه انتظار داریم که این قانون نمودار را جابهجا کرده باشد. هیچکدام ادعای اثبات نیست.
۱۹۷۹همبستگیعلیت مورد انتظارلایحه قانونی معافیت حقوق گمرکی روغن نباتی با اصلاحات و الحاقات بعدی
این قانون که در سال ۱۳۵۸ تصویب شد، واردات روغن نباتی بهعنوان ماده اولیه تولید روغن خوراکی را از پرداخت حقوق گمرکی معاف میکند.
چرایی این پیوند: این معافیت با کاهش هزینه واردات روغن نباتی که کالایی اساسی در سبد خانوار است، به طور مستقیم از سطح مصرف آن حمایت میکند.
ملاحظه: تولید داخلی، توزیع یارانهای و سیاستهای سهمیهبندی بعدی نیز مستقل از این معافیت بر مصرف اثر میگذارند.
تأخیر اثر: ظرف ۱ تا ۲ سال پس از تصویب.۱۹۸۰همبستگیعلیت مورد انتظارلايحه قانوني الحاق يك تبصره بعنوان تبصره 2 به لايحه قانوني معافيت حقوق گمركي روغن نباتي
این لایحه که در سال ۱۳۵۹ به تصویب شورای انقلاب رسید، معافیت حقوق گمرکی روغن نباتی را به روغن سویای وارداتی متعلق به شرکت سهامی گسترش خدمات بازرگانی نیز تسری می دهد.
چرایی این پیوند: این اصلاحیه مصوب 1359 معافیت حقوق گمرکی روغن نباتی را گسترش میدهد، ابزاری صریح که مستقیماً هزینه واردات این کالای اساسی، دقیقاً همان کالای موضوع این نمودارهای تجارت و مصرف، را کاهش میدهد.
ملاحظه: حجم تجارت و مصرف روغن نباتی در این دوره همچنین تحت تأثیر جیرهبندی زمان جنگ، کنترلهای ارزی و تصمیمات تخصیص شرکتهای دولتی تجاری در آغاز انقلاب بود، بنابراین سهم مجزای این معافیت گمرکی را نمیتوان کاملاً از آنها جدا کرد.
۱۹۸۰همبستگیعلیت مورد انتظارلايحه قانوني الحاق يك تبصره به لايحه قانوني معافيت حقوق گمركي رو غن نباتي مصوب 58 7 11
چرایی این پیوند: این لایحه یک تبصره معافیت حقوق گمرکی بهطور مشخص برای واردات روغن نباتی اضافه میکند، کانالی مستقیم و مشخص که هزینه تمامشده این کالای اساسی وارداتی و در نتیجه قیمت داخلی و حجم تجارت آن را کاهش میدهد.
ملاحظه: قیمت و تجارت روغن نباتی در این دوره عمدتاً تحت تأثیر کنترلهای ارزی پس از انقلاب، سهمیهبندی و قیمتهای جهانی کالا بود، بنابراین سهم مشخص این معافیت را نمیتوان بهروشنی از این نیروهای بزرگتر جدا کرد.
۲۰۱۸همبستگیعلیت مورد انتظاررأي شماره 1022 هيأت عمومي ديوان عدالت اد ... ماليات بر ارزش افزوده بر روغن نباتي خام
این رای که در سال ۱۳۹۶ صادر شد، بخشنامه سازمان امور مالیاتی را که تاریخ اجرای معافیت روغن نباتی خام از مالیات بر ارزش افزوده را از سال ۱۳۹۲ تعیین کرده بود باطل می کند و اعلام می دارد این معافیت طبق ماده ۱۲ قانون مالیات بر ارزش افزوده از مهر ۱۳۸۷ اجرا می شده است.
چرایی این پیوند: این رأی دیوان عدالت اداری معافیت روغن نباتی خام از مالیات بر ارزش افزوده را طبق ماده 12 قانون مالیات بر ارزش افزوده اجرایی می کند و تاریخ اجرای آن را به سال 1387 برمی گرداند، معافیت مالیاتی مستقیماً بر هزینه نهایی این کالای اساسی خانوار اثر می گذارد.
ملاحظه: این رأی صرفاً یک اصلاح تاریخ اجرایی برای معافیتی از پیش موجود است نه یک سیاست جدید، مصرف روغن نباتی عمدتاً تابع حجم واردات، قیمت جهانی و نرخ ارز است نه این جزئیات مالیاتی.
تأخیر اثر: بلافاصله تا چند ماه پس از اصلاح بخشنامه های سازمان امور مالیاتی