قیمت تولیدکننده غلات، اولیه
رویدادها
··۱۹۷۲بحران غذایی جهانی 1972-1974همبستگیعلیت مورد انتظار
برداشت ضعیف در شوروی، جنوب آسیا و ساحل، همراه با خرید بزرگ و غافلگیرکننده گندم آمریکا توسط شوروی در سال 1972 («سرقت بزرگ غله») و از اواخر 1973، تأثیر شوک قیمت نفت بر هزینههای کود و حملونقل، قیمت جهانی غله را تا سال 1974 تقریباً سه برابر کرد؛ بحران قیمت و عرضه غذایی حاصل، کشورهای در حال توسعه واردکننده غذا را بیش از همه متأثر کرد و کنفرانس جهانی غذای 1974 را برانگیخت، در حالی که قیمتهای کشاورزی تا توافق غله آمریکا و شوروی در سال 1975 بهطور کامل عقبنشینی نکرد.
چرایی این پیوند: جهش قیمت غلات جهانی در سالهای ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۴ که ناشی از برداشت ضعیف، خریدهای بزرگ گندم شوروی در ۱۹۷۲ و افزایش هزینه کود و حملونقل پس از شوک نفتی بود، قیمتهای بینالمللی گندم و غلات را بالا برد و بر قیمت داخلی این اقلام اساسی در ایران نیز اثر گذاشت.
ملاحظه: قیمت داخلی گندم در ایران در این دوره همچنین متأثر از سیاستهای خرید تضمینی و یارانهای خود کشور بود، بنابراین انتقال بحران جهانی به قیمت داخلی تنها جزئی است و دقیقاً قابل تفکیک نیست.
تأخیر اثر: اثرات عمدتاً در ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۴ متمرکز است.منبع: US Department of Agriculture, Economic Research Service — "Agricultural Commodity Price Spikes in the 1970s and 1990s"
قوانین مرتبط
قوانین مرتبط با این سنجه. همبستگی یعنی این قانون تا چه اندازه با روند این سنجه همراه است، و علیت مورد انتظار یعنی تا چه اندازه انتظار داریم که این قانون نمودار را جابهجا کرده باشد. هیچکدام ادعای اثبات نیست.
۱۹۸۹همبستگیعلیت مورد انتظارقانون اصلاح قانون تضمين خريد محصولات اساسي كشاورزي مصوب 1368 6 21
این قانون که در سال ۱۳۷۲ تصویب شد، فهرست محصولات اساسی مشمول قانون تضمین خرید محصولات اساسی کشاورزی مصوب ۱۳۶۸ را به کشمش، خرما، برگه، مرکبات، سیب، انار، انجیر، محصولات دامی و پیله ابریشم گسترش میدهد.
چرایی این پیوند: همین چارچوب خرید تضمینی، جو و سایر غلات اساسی را نیز در بر میگیرد و بنابراین دامنه این اصلاحیه فراتر از گندم و شامل سایر قیمتهای غلات اساسی نیز میشود.
ملاحظه: در عمل جو و سایر غلات بهاندازه گندم بهطور مستمر و کامل مشمول خرید تضمینی نبودهاند، بنابراین میزان اسناد این ارتباط برای این محصولات ضعیفتر است.
۱۹۸۹همبستگیعلیت مورد انتظارقانون تضمين خريد محصولات اساسي كشاورزي
این قانون که در سال ۱۳۶۸ تصویب شد، دولت را موظف میکند هر سال زراعی حداقل قیمت خرید تضمینی محصولات اساسی کشاورزی مانند گندم، برنج، جو، پنبه و دانههای روغنی را اعلام و خرید کند، حکمی که بعدها به کشمش، خرما، مرکبات و محصولات دامی نیز گسترش یافت، تا از درآمد کشاورزان و تولید حمایت شود.
چرایی این پیوند: دامنه اعلامی این قانون مادر، 'محصولات اساسی کشاورزی' را به طور کلی در بر میگیرد و از این رو ارتباطی پراکنده با حوزه گستردهتر قیمتهای کشاورزی دارد، فراتر از محصولات مشخصی که در عمل مستقیما پوشش داده میشوند.
ملاحظه: در عمل تنها چند محصول راهبردی (عمدتا گندم) هر سال قیمت تضمینی الزامآور دریافت میکنند و بیشتر اقلام این دسته گسترده قیمتی متاثر نمیشوند.
تأخیر اثر: متغیر.۲۰۰۵همبستگیعلیت مورد انتظارقانون الحاق دو تبصره به قانون تضمين خريد محصولات اساسي كشاورزي مصوب 1368
این قانون که در سال ۱۳۸۴ تصویب شد، قانون تضمین خرید محصولات اساسی کشاورزی مصوب ۱۳۶۸ را اصلاح میکند و دولت را موظف میسازد قیمت خرید تضمینی محصولات اساسی را در هر سال زراعی حداقل به اندازه نرخ تورم اعلامی بانک مرکزی افزایش دهد، حکمی که بهطور عطفبهماسبق برای سال زراعی ۸۴-۱۳۸۳ نیز اجرا شد.
چرایی این پیوند: نظام خرید تضمینی که این قانون آن را اصلاح میکند همه محصولات اساسی کشاورزی را در بر میگیرد نه فقط گندم، بنابراین قیمتهای تولیدکننده را در کل سبد خرید تضمینی شکل میدهد.
ملاحظه: پوشش و فهرست محصولات مشمول خرید تضمینی هر سال با تصمیم جداگانه دولت تعیین میشود، بنابراین پیوند آن با سری قیمتی هر محصول خاص غیرمستقیم است.
تأخیر اثر: در همان سال زراعی